Ujęcia wody pod szczególną ochroną. RCB apeluje o wzmocnienie zabezpieczeń

Rządowe Centrum Bezpieczeństwa przypomina o konieczności podjęcia działań zmierzających do wzmocnienia ochrony fizycznej ujęć wody oraz infrastruktury technicznej związanej z jej poborem, uzdatnianiem i dystrybucją. W obliczu narastających zagrożeń, zarówno naturalnych, jak i wynikających z działań człowieka, zapewnienie ciągłości dostaw wody pitnej staje się kwestią kluczową dla zdrowia publicznego i stabilnego funkcjonowania państwa.

Dlaczego ochrona ujęć wody jest tak istotna?

Ujęcia wody to strategiczne elementy infrastruktury krytycznej. Ich uszkodzenie lub skażenie może doprowadzić do poważnych konsekwencji od przerwania dostaw wody dla mieszkańców, przez paraliż instytucji publicznych, aż po zakłócenie pracy służb ratowniczych. W związku z tym, bezpieczeństwo tych obiektów wymaga szczególnej uwagi i systematycznych działań prewencyjnych.

Potencjalne źródła zagrożeń Analiza ryzyka wskazuje na szerokie spektrum zagrożeń, w tym: nieuprawniony dostęp osób postronnych do obiektów technologicznych, celowe ingerencje w układy sterowania i dozowania, próby skażenia zasobów wodnych, kradzieże urządzeń pomiarowych i elementów automatyki, wandalizm oraz szkody wynikające z zaniedbań. Co istotne, zagrożenia te mogą mieć charakter zarówno losowy, jak i zaplanowany, co wymaga wdrożenia środków ochrony o charakterze zintegrowanym.

Rekomendowane działania zabezpieczające

1.  Ochrona fizyczna i techniczna ogrodzenie terenu i kontrola dostępu przy użyciu zamykanych bram, pełny monitoring wizyjny (CCTV), czujniki ruchu i oświetlenie uruchamiane detekcją obecności, elektroniczne systemy zamków i sygnalizacji włamania, regularne przeglądy i serwisowanie zabezpieczeń.
2.  Procedury organizacyjne prowadzenie rejestru wejść i wyjść, ścisłe ograniczenie dostępu do obiektów tylko dla personelu upoważnionego, aktualizowanie i testowanie planów reagowania na incydenty, ćwiczenia symulujące sytuacje kryzysowe.
3.  Komunikacja i raportowanie wyznaczenie osoby odpowiedzialnej za bezpieczeństwo obiektów, szybkie zgłaszanie zagrożeń do odpowiednich służb, współpraca z Policją, Strażą Pożarną oraz zespołami zarządzania kryzysowego.
4. Odporność operacyjna alternatywne źródła poboru wody i awaryjna dystrybucja, dostęp do usług laboratoryjnych umożliwiających natychmiastową analizę próbek, redundantne źródła zasilania i systemy komunikacji, cykliczna analiza ryzyka i aktualizacja dokumentacji bezpieczeństwa.

Rola samorządów i operatorów

Operatorzy infrastruktury wodociągowej oraz jednostki samorządu terytorialnego powinni przeprowadzić audyt stanu zabezpieczeń, raportować wyniki do organów wojewódzkich, opracować lokalne procedury reagowania oraz włączyć kwestie ochrony ujęć wody do gminnych planów zarządzania kryzysowego.

Niezbędne są także regularne szkolenia dla personelu. Wnioski Zapewnienie bezpieczeństwa ujęć wody to nie tylko obowiązek prawny, ale przede wszystkim inwestycja w zdrowie obywateli i stabilność państwa.

W dobie rosnących zagrożeń, wdrożenie kompleksowych rozwiązań technicznych i organizacyjnych jest jedyną skuteczną drogą do utrzymania odporności operacyjnej systemów wodociągowych, zarówno w codziennym funkcjonowaniu, jak i w sytuacjach nadzwyczajnych.