W jedności siła. Uroczyste obchody 120 lecia ZNP w Mszanie Dolnej

Jubileuszowe obchody odbyły się w czwartek 29 stycznia. Członkowie Związku Nauczycielstwa Polskiego Miasta i Gminy Mszana Dolna spotkali się, by wspólnie uczcić wyjątkowy jubileusz. W wydarzeniu wzięli udział zaproszeni goście, wśród nich Małopolska Kurator Oświaty Gabriela Olszowska, prezes Małopolskiego Okręgu ZNP Arkadiusz Boroń, burmistrz Mszany Dolnej Agnieszka Orzeł, dyrektor Szkoły Podstawowej nr 1 w Mszanie Dolnej Stanisława Łabuz oraz dyrektor Szkoły Podstawowej nr 2 w Kasince Małej Czesława Łabuz.

Spotkanie rozpoczęło się od odśpiewania hymnu ZNP. Uczestników powitała prezes Zarządu Oddziału ZNP Dorota Zubek. Do słów hymnu nawiązała Małopolska Kurator Oświaty, podkreślając znaczenie jedności środowiska nauczycielskiego oraz ogromną rolę, jaką w historii odegrali nauczyciele, w szczególności kobiety, często pełniące wiele funkcji w trudnych i niebezpiecznych czasach.

O bogatej dokumentacji działalności nauczycieli mówił prezes Arkadiusz Boroń. Zwrócił uwagę na archiwum przy ulicy Karmelickiej w Krakowie, gdzie przechowywane są cenne materiały, w tym pierwszy zapis potwierdzający założenie związku w Mszanie Dolnej w 1906 roku. Dokument ten stanowi oficjalne świadectwo 120 letniej historii lokalnych struktur ZNP.

W imieniu mieszkańców burmistrz Agnieszka Orzeł, wspólnie z radnym Rady Miejskiej i jednocześnie nauczycielem Zbigniewem Stachurą, przekazała na ręce prezes Doroty Zubek okolicznościowy adres z podziękowaniami dla nauczycieli za ich pracę i zaangażowanie.

Historyczny rys działalności ZNP w powiecie limanowskim i w Mszanie Dolnej przedstawiła sekretarz oddziału Renata Jakubiak. Przypomniała, że Związek przetrwał dwie wojny światowe i dramatyczne przełomy dziejowe, pozostając jedyną przedwojenną organizacją nauczycielską, która działa nieprzerwanie do dziś. Galicja była kolebką ruchu nauczycielskiego, a jego początki na Ziemi Limanowskiej sięgają końca XIX wieku. Już w 1905 roku, równolegle z narodzinami Związku Nauczycieli Ludowych, w Limanowej powstały struktury zrzeszające niemal wszystkich nauczycieli z powiatu.

Rozwój działalności przerwał wybuch I wojny światowej, a wielu nauczycieli zostało zmobilizowanych. Po odzyskaniu niepodległości w 1918 roku nastąpiła szybka odbudowa struktur i intensywna praca oświatowa. W okresie II wojny światowej nauczyciele ponownie stanęli przed próbą solidarności. Już jesienią 1939 roku ZNP przekształcił się w Tajną Organizację Nauczycielską. Na terenie powiatu limanowskiego działało w niej 148 nauczycieli, którzy prowadzili tajne nauczanie, egzaminowali uczniów i wydawali świadectwa. Wielu z nich łączyło pracę konspiracyjną z działalnością w strukturach Armii Krajowej.

Po wojnie związek wznowił legalną działalność, koncentrując się na poprawie warunków życia nauczycieli i odbudowie zaplecza materialnego szkół. Powstały m.in. Kasa Zapomogowo Pożyczkowa oraz Fundusz Wdów i Sierot. W kolejnych dekadach zmieniały się struktury organizacyjne, aż w 2001 roku, dzięki staraniom wieloletniej prezes Marii Stożek, doszło do ponownego połączenia oddziałów miejskiego i gminnego. Obecnie Oddział ZNP Miasta i Gminy Mszana Dolna zrzesza 97 członków, w tym 10 emerytów, działających w sześciu ogniskach.

Podczas jubileuszu wręczono także Medale Komisji Edukacji Narodowej, przyznawane za szczególne zasługi dla oświaty i wychowania. Odznaczenia otrzymali Anna Górska, Janina Flig, Wioletta Kowalczyk, Dariusz Sochacki, Zbigniew Stachura oraz Aleksander Zubek.

Na zakończenie głos zabrała Maria Stożek, składając życzenia kolejnych lat owocnej działalności Związku Nauczycielstwa Polskiego na terenie Mszany Dolnej i całego regionu zagórzańskiego.