„Wokół heksachordu”. Koncert organowy na styku Italii i Niderlandów

Heksachord, czyli zbiór sześciu dźwięków, stanowił jeden z kluczowych elementów kompozycji w baroku, wpływając na strukturę wielu utworów. Był to fundament, który umożliwiał twórcom nie tylko tworzenie spójnych i złożonych kompozycji, ale także – w połączeniu z bardziej swobodnymi formami, takimi jak fantazja, capriccio czy toccata – wyrażanie emocji i ekspresji. W kontekście koncertu Krzysztofa Urbaniaka to napięcie między ściśle określoną organizacją a wolnością artystyczną staje się centralnym punktem tej muzycznej podróży.

Program koncertu to fascynujące zestawienie muzycznych tradycji Włoch i Niderlandów, które na przełomie XVI i XVII wieku współistniały i wzajemnie się przenikały. Zaczynamy od „Fantazji sopra Ut, re, mi, fa, sol, la” Johann Jakoba Frobergiera – niemieckiego kompozytora, który swoją twórczość zbudował na bazie kontrastów i złożoności, zyskując uznanie także poza granicami Niemiec. Jego utwory charakteryzują się bogatą harmonią oraz wirtuozerią, co sprawia, że są prawdziwym wyzwaniem dla wykonawców.

W programie nie zabraknie również kompozycji Matthiasa Weckmanna, przedstawiciela niemieckiej szkoły organowej, który w swojej „Toccata in d” przenosi słuchaczy w świat dynamicznych rytmów i muzycznej ekspresji baroku. Warto także zwrócić uwagę na jego „Partita sopra Die lieblichen Blicke”, pełną złożonych form i subtelnych odniesień do muzycznych tradycji Niderlandów.

Holenderska tradycja organowa, reprezentowana przez Jana Pieterszoona Sweelincka, jest obecna w utworze „Engelse Fortuijn” – muzycznej miniaturze, której rytmiczna różnorodność prowadzi słuchacza przez wachlarz nastrojów i emocji. Z kolei „Hexachord Fantasia” Sweelincka to głębsza refleksja nad formą heksachordalną, gdzie polifonia łączy się z przestrzennym traktowaniem harmonii, tworząc intrygujące, wielowarstwowe struktury dźwiękowe.

Włochy, jako kolebka baroku, są reprezentowane przez wybitnych twórców, takich jak Girolamo Frescobaldi i Michelangelo Rossi. „Capriccio sopra Ut re mi fa sol la” Frescobaldiego to utwór pełen kontrastów, łączący precyzyjnie zorganizowaną strukturę z dynamiczną formą, w której swoboda wyrazu spotyka się z techniczną wirtuozerią. Z kolei „Toccata quarta” Rossiego to przykład muzycznej narracji, która zachwyca swoją pomysłowością i bogactwem harmonicznym.

Koncert „Wokół heksachordu” to nie tylko spotkanie z niezwykłą muzyką barokową, ale także możliwość odkrycia piękna i subtelności twórczości kompozytorów, którzy kształtowali muzyczny krajobraz XVII wieku. Program, w którym splatają się wpływy włoskie i północnoeuropejskie, daje słuchaczowi pełen wachlarz muzycznych doznań – od precyzyjnie zorganizowanych struktur heksachordalnych po ekspresyjne, wirtuozowskie formy, które na zawsze pozostaną w pamięci.

Zatem, jeśli pragniecie przenieść się do czasów baroku i poznać muzyczne korzenie wielu europejskich tradycji, koncert Krzysztofa Urbaniaka w Starym Sączu będzie wydarzeniem, które z pewnością dostarczy niezapomnianych emocji i inspiracji.

Program koncertu:

Johann Jacob Froberger (1616–1667) – Fantasia sopra Ut, re, mi, fa, sol, la (FbWV 201)

Matthias Weckmann (ok. 1616–1674) – Toccata in d

Jan Pieterszoon Sweelinck (1561–1621) – Engelse Fortuijn (SwWV 320)

Johann Jacob Froberger – Canzona in g (FbWV 302)

Girolamo Frescobaldi (1583–1643) – Capriccio sopra Ut re mi fa sol la (F 4.01)

Michelangelo Rossi (1602–1652) – Toccata quarta

Matthias Weckmann – Partita sopra Die lieblichen Blicke

Johann Jacob Froberger – Toccata [II] in d „fatto a Bruxelles” (FbWV 102)

Jan Pieterszoon Sweelinck – Hexachord Fantasia (SwWV 263)

Wydarzenie: Koncert organowy „Wokół heksachordu”

Data: 1 marca 2025, godz. 19:00

Miejsce: Kościół pw. św. Elżbiety, Stary Sącz

Serdecznie zapraszamy na to muzyczne święto!